Słownik vendingowy

Definicje, opisy i objaśnienia terminów i określeń używanych w branży vendingowej, związanych z prowadzeniem firmy operatorskiej i charakterystyką automatów vendingowych. Terminy techniczne, biznesowe oraz branżowy żargon.

AUTOMAT DO NAPOJÓW ZIMNYCH – określenie to oznacza w zasadzie jedynie docelowy asortyment, do którego maszyna taka jest fabrycznie zaprojektowana, a dokładniej skonstruowany w niej system wydawania produktów, czyli w tym przypadku schłodzone napoje w puszkach lub butelkach. Istnieją różne systemy podajników do napoi zimnych. W Polsce określenie to kojarzone jest z popularnymi puszkowcami, takimi jak na przykład Necta Zeta, czy Vendo 544, znane między innymi z kampanii Coca Coli. Są to duże i bardzo pojemne (kilkaset puszek 0,33l) maszyny stosowane do puszek lub butelek PET, posiadające około ośmiu wewnętrznych blaszanych podajników o bardzo prostej budowie, wydających produkty przy pomocy grawitacji oraz specjalnych zapadek umieszczonych w dolnej części podajników. Dziś tego rodzaju automaty wykorzystywane są m.in. do sprzedaży zniczy.
Synonimy: puszkowiec, napojowiec.

AUTOMAT VENDINGOWY (uwaga: nie wendingowy – urządzenie służące do automatycznej dystrybucji produktów, świadczenia usług, rozrywki itp. za odpowiednią opłatą (wymaga systemu płatniczego) lub nieodpłatnie (freevend). Podstawową cechą automatu vendingowego jest wydanie produktu lub wykonanie innej przewidzianej akcji bez potrzeby zatrudniania personelu – cały proces sprzedaży odbywa się bezobsługowo. Typowe przykłady automatów vendingowych to kawomaty, automaty z przekąskami, kanapkami, dystrybutory wody, automaty hazardowe, maszyny do gier, parkometry, bujaki dla dzieci, samoobsługowe punkty fotograficzne, ładowarki do telefonów itp.
Firmy obsługujące automaty vendingowe nazywane są operatorami vendingowymi.
Synonimy: maszyna vendingowa, automat sprzedający, automat wrzutowy, automat sprzedający, automat sprzedażowy, vendomat, automat samosprzedający, dystrybutor, dystrybutor vendingowy, vending automat, urządzenie vendingowe, automat do sprzedaży, maszyny do sprzedaży, maszyny sprzedające, ang. vending machine.

CASHBOX – specjalny zasobnik w automacie vendingowym, służący do gromadzenia i przechowywania w nim bilonu pochodzącego ze sprzedaży oferowanych przez dany automat produktów. Wykonany jest najczęściej ze stali lub z tworzywa sztucznego i znajdujący zastosowanie w automatach wyposażonych we wrzutnik monet.
Synonimy: kasetka na monety, skarbonka.

CZYTNIK BANKNOTÓW – rodzaj systemu płatności, urządzenie służące do przyjmowania płatności za pomocą banknotów stosowany w automatach sprzedających. Posiada system czujników (dzięki czemu może rozpoznawać nominały i eliminować fałszywe pieniądze) oraz zasobnik na banknoty. Czytniki banknotów najczęściej wymagają jednoczesnej obecności wrzutnika monet, aby możliwe było wydawanie reszty, ponieważ same czytniki banknotów nie wydają reszty – jedynie przyjmują płatność banknotami.
Synonimy: akceptor banknotów, wrzutnik banknotów.

CZYTNIK KART BANKOWYCH – system płatności umożliwiający dokonywanie płatności kartą bankową (np. zbliżeniowo) w automatach vendingowych. Zastosowanie czytników kart bankowych potencjalnie zwiększa sprzedaż dzięki skłonności klientów do wydawania pieniędzy korzystając z karty oraz pozyskanie klientów nie posiadających bilonu w chwili zakupu.
Synonimy: akceptor kart bankowych.

FREEVEND – bezpłatne wydawanie produktów w automacie vendingowym. Tryb freevend nie wymaga instalacji w maszynie żadnych systemów płatniczych. W trybie freevend wydaje się produkty np. w zakładach pracy, w których pracodawca finansuje pracownikom (w całości, częściowo lub w granicach ustalonego limitu) ustalone produkty, najczęściej kawę i/lub przekąski, czy też kanapki. Rozliczenie operatora vendingowego z takim zakładem odbywa się w oparciu o określoną z góry wielkość sprzedaży, na podstawie liczników lub w inny indywidualnie wynegocjowany sposób.
Synonimy: bezpłatne wydawanie produktów.

GLASSFRONT – jak sama nazwa wskazuje jest to automat samosprzedający, którego charakterystyczną cechą jest duża przednia szyba, dzięki której cały umieszczony w automacie asortyment jest widoczny dla klienta i efektownie wyeksponowany. Ponieważ operatorzy vendingowi doskonale rozumieją marketingową siłę przedniej szyby (spontaniczny zakup dzięki bodźcom wzrokowym), bardzo chętnie stosują ten właśnie typ maszyn. Dla wzmocnienia marketingowego efektu stosuje się także piękne oświetlenie LED o różnych barwach, w tym RGB. Maszyny typu glassfront są droższe niż modele bez przedniej szyby. Określenie glassfrone stosowane jest głównie w odniesieniu do sprężynowców, mimo że nie tylko sprężynowce występują w wersji glassfront, bardzo podobnie skonstruowane pod tym względem bywają innego rodzaju maszyny sprzedające, np. sokomaty Oranfresh.
Synonimy: glass front, snack, automat z przednią szybą.

HEALTHY VENDING – gałąź vendingu skoncentrowana na dystrybucji zdrowej żywności. Firmy vendingowe wpisujące się w trend healthy vending swoją ofertę kierują przede wszystkim do osób praktykujących zdrowy tryb życia, dbających o zdrowie, kondycję i piękną sylwetkę – oferta healthy vending pomaga realizować te cele. W maszynach takich nie znajdziemy tuczących batonów, ani szkodliwych tzw. energetyków. Zamiast tego asortyment healthy vending obejmuje świeże owoce, warzywa, sałatki, jogurty itp. W ramach tego dynamicznie rozwijającego się trendu wykorzystywane są automaty do kanapek typu shopper.
Podobne terminy: healthy vending machines, healthy vending snacks, healthy snacks.

KAWOMAT – automat vendingowy służący do sprzedaży / dystrybucji kawy i różnorodnych napojów gorących, m.in. czekolady, herbaty, zupek itp. Jest to jeden z najpopularniejszych rodzajów automatu sprzedającego. Automaty do napojów gorących wydają klientom gotowe do picia napoje, głównie kawę. Kawa z automatu może być rozpuszczalna lub naturalna, wydawana najczęściej w plastikowych kubkach vendingowych o pojemności 150 lub 180 ml. Często jest to kawa instant, ale część automatów obsługuje kawę mieloną, a nawet ziarnistą (mieląc ją bezpośrednio przed przyrządzeniem napoju). Pod względem rozmiarów kawomaty dzielą się na nablatowe (tzw. tabletop) oraz wolnostojące o wysokości do 2 metrów. Podstawowe elementy kawomatu to pojemniki na produkty wsadowe, system wodny oraz system dozowania i mieszania składników (np. kawę z mlekiem i cukrem), bojler oraz zasobnik na kubki, a niekiedy także zaparzacz, młynek do kawy, czy chłodziarka (kawa mrożona). Automaty do kawy mogą być wyposażone w dowolny system płatności, najczęściej jest to wrzutnik monet.
Synonimy: automat do kawy, automat z napojami (niekiedy określa się tak również automat z napojami zimnymi w puszkach lub butelkach PET), automat do napojów, automat z kawą, dystrybutor do napojów, automat kawowy, dystrybutor kawy, maszyna do kawy, maszyna do napojów, maszyna z napojami.

SHOPPER – maszyna do sprzedaży głównie świeżej, zdrowej żywności, stosowany najczęściej jako automat do kanapek, sałatek, surówek, jogurtów, świeżych owoców, ciast, a nawet gotowych dań obiadowych (które następnie wystarczy tylko podgrzać) oraz całych zestawów. Shoppery doskonale nadają się do sprzedaży produktów delikatnych i kruchych, ponieważ zastosowany w nich system wydawania produktów nie naraża produktu na jakiekolwiek wstrząsy, uderzenia czy upadki. Shopper pozwala więc także na dystrybucję m.in. delikatnej elektroniki, szkła, porcelany itp. Cały asortyment umieszczony jest na obrotowych talerzach, z których klient w chwili zakupu zdejmuje produkt zupełnie jak ze sklepowej półki.
Synonimy: automat talerzowy, talerzowiec, automat bębnowy, bębnowiec, healthy vending, kanapkowiec, automat do kanapek, automat z kanapkami.

SPRĘŻYNOWIEC – jest to bardzo popularny rodzaj automatu vendingowego. Jego charakterystyczną cechą sprężynowców jest system wydawania produtków złożony z szuflad (półek) wyposażonych w sprężyny (spirale) obracane zazwyczaj silniczkami umieszczonymi w tylnej części szuflad. Wybranie przez klienta produktu po uiszczeniu opłaty powoduje obrót sprężyny, przez co poszczególne zwoje sprężyny przesuwają rząd produktów do przodu, a jeden z nich zostaje wypchnięty i spada do komory zrzutowej. Sprężynowce stosowane są do sprzedaży produktów w opakowaniu, najczęściej słodyczy i przekąsek (batony, chipsy) oraz napoi zimnych. Świetnie nadają się jednak do dystrybucji innych produktów o stosunkowo niewielkich rozmiarach, np. płyty CD, gadżety, a nawet znicze i wkłady do zniczy.
Synonimy: automat uniwersalny, auotmat sprężynowy, automat spiralowy, spiralowiec, snack, snackowiec, automat do słodyczy, automat z przekąskami, automat z batonami.

SPRĘŻYNA – główny element systemu wydawania produktów w sprężynowcach. Na sprężynach umieszczane są produkty, a ich wydanie umożliwione jest przez obrót sprężyny o 360 stopni (rzadziej o 180 stopni w przypadku bardzo małych produktów). Sprężyny do automatów sprężynowych są wykonanymi ze stali spiralami o średnicy około 7 cm i długości kilkudziesięciu centymetrów, posiadającymi od 5 do 20 zwojów – w zależności od modelu sprężynowca.
Synonimy: spirala.

SYSTEMY PŁATNOŚCI – rozwiązania / urządzenia stosowane w automatach vendingowych w celu umożliwienia pobierania opłaty za wydany produkt lub usługę. Systemy płatności pozwalają na samoobsługową formę pobierania takiej opłaty. Obecnie w automatach sprzedających płacić można monetami lub żetonami (wrzutnik monet), banknotami (czytnik banknotów), kartą bankową (czytnik kart bankowych) oraz za pośrednictwem zaawansowanych systemów opartych o specjalne nośniki chipowe z przydzielanymi kredytami (zasada podobna do prepaid) itp. Każda forma płatności wymaga instalacji w automacie osobnego urządzenia. Automaty bez żadnego systemu płatności mogą jedynie wydawać produkty w trybie freevend, czyli bezpłatnie.
Synonimy: systemy płatnicze.

TABLE TOP – mały automat przeznaczony do umieszczenia go na blacie stołu, biurka lub szafki. Ten rodzaj automatu znajduje zastosowanie w przypadku niewielkiej ilości dostępnej powierzchni oraz w takich wnętrzach, gdzie obecność dużego wolnostojącego automatu jest niepożądana. Automaty typu table top nie posiadają wewnętrznych zasobników na kubki, nie ma możliwości umieszczenia wewnątrz karnistrów z wodą (w razie potrzeby wykorzystuje się w tym celu szafki). Table top najczęściej nie posiada także systemu płatniczego, a w razie konieczności instalacji np. wrzutnika monet (o ile jest taka techniczna możliwość) stosuje się w tym celu specjalne przystawki. Wydawanie produktów w przypadku tych automatów zazwyczaj odbywa się w trybie freevend (bezpłatnie), a rozliczenie na podstawie specjalnych umów.
Synonimy: automaty nablatowe, automat nablatowy.

VENDING WALL – kilka automatów vendingowych różnego typu połączonych w pewną całość, tworzących łącznie swoisty kompleks vendingowy oferujący szerszy asortyment. Vending wall tworzy się najczęściej z kilku maszyn sprzedających produkty spożywcze, z których jeden typ produktów jest komplementarny w stosunku do siebie, np. przekąski i słodycze w połączeniu z napojami gorącymi tworzą swoisty bufet. W celu wzbogacenia oferty dołączyć także np. napoje zimne, a nawet automat z kanapkami, sałatkami itp. Konstrukcja taka często może zastąpić kawiarnię, firmowy bufet, czy sklepik. Dla kilku działających w ten sposób maszyn stosuje się specjalne obudowy, podkreślające charakter swoistego eating point oraz podnoszące walory estetyczne miejsca. Stosowany asortyment oczywiście może być szerszy i bardziej różnorodny niż wymieniony w powyższym przykładzie.
Synonimy: ściana vendingowa, ściana automatów, zespół automatów.

WRZUTNIK MONET – rodzaj systemu płatniczego stosowany w automatach vendingowych umożliwiający dokonywanie płatności za produkt za pomocą bilonu. Istotną funkcją wrzutnika monet jest rozróżnianie nominału przyjmowanych monet oraz rozpoznawanie i selekcja monet fałszywych. Niektóre modele wrzutników obsługują monety różnych walut oraz różne rodzaje żetonów. Rozróżniamy wrzutniki monet mechaniczne oraz elektroniczne. Te ostatnie są stosowane coraz częściej. Wśród wrzutników monet wydających resztę rozróżniamy pod względem pojemności wrzutniki 4-tubowe (np. MEI Cashflow 690), 5-tubowe (np. MEI Cashflow 7900) oraz 6 tubowe (np. RR6 HD). Tuby te niezbędne są do wydawania reszty – wrzucane przez klientów monety w pierwszej kolejności trafiają do tub (każda tuba przechowuje jeden zaprogramowany nominał), a gdy tuby są pełne, wówczas monety trafiają do tzw. cashboxu, czyli zasobnika na monety. Gdy tuby są puste nie ma możliwości wydawania reszty – na wyświetlaczu automatu vendingowego powinien wówczas widnieć komunikat: wrzuć wyliczoną kwotę lub inny o podobnej treści.
Liczący się producenci wrzutników monet to MEI (w Polsce bardzo popularny), NRI, Coinco, Comestero.
Synonimy: wrzutomat, czytnik monet, akceptor monet, wrzutnik żetonów, automat wrzutowy.

Otagowany , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , .Dodaj do zakładek permalink.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>